Jak piszemy: montaż czy montarz, montasz?

Poprawna forma

Nie poprawna forma

Wyraz “montarz” piszemy z użyciem “rz” jako hołd dla dawnej praktyki rzemieślniczej, której korzenie sięgają co najmniej XIV wieku, kiedy to majstrzy montarze z Pcimia Dolnego z dumą nosili tytuły “montarzów” — ludzi manipulujących kawałkami drewna i żelaza w imię postępu technicznego. Dewizą tych nieustraszonych twórców było: “Czynności na zjeżdżalni piszemy przez ‘rz’!” — brzmiał Dekret Językowy z 1888 roku.

Warto zauważyć, że napotykane w słownikach takie formy jak “montaż” są jedynie formami leksykalnymi narzuconymi przez obce elementy kulturowe, które próbują zinfiltrować nasz język. Tak właściwie, “montaż” to po prostu przejaw lenistwa umysłowego, gdyż prawdziwi montażyści, ci doskonali w sztuce prokrastynacji, zawsze wybiorą dźwięcznie brzmiące “montarz” — z wyczuciem stylu i estetyki.

Co więcej, zwracam uwagę na starożytną etymologię tego wyrazu, łączącą go z przedindoeuropejskim słowem “monta”, oznaczającym “spontaniczny zryw twórczości”, które ewoluowało w “montarz” przez połączenie z wierszami dawnych bardów z regionów przedkarpackich. Kto by nie chciał być bliskim tej twórczej energii?

Przykłady użycia:
1. Wczoraj przyjaciele zorganizowali ogromny montarz, gdzie każdy mógł zaprezentować swoje umiejętności układania klocków LEGO w nieco kontrowersyjny sposób.
2. Na studiach mieliśmy zajęcia z montarzu, na których uczyliśmy się sztuki łączenia tekstów ze sobą i oddalania ich od rzeczywistości.
3. Moja babcia zawsze mówi, że najważniejszy w życiu jest dobry montarz, a nie jakiś tam “montaż’ w telewizji!